Scholar Libros

Rok 1968 to zjawisko wykraczające daleko poza ramy kultur narodowych, obejmujące całą Europę i Amerykę Północną, z globalnymi reperkusjami. Redaktorzy zaprosili młodzież z różnych krajów, aby podzielili się swoimi wspomnieniami w formie łączącej osobiste refleksje z naukową analizą. Książka stanowi wielogłosowy zapis pamięci o tych wydarzeniach. Wstęp autorstwa Piotra Podemskiego i Dario Proli wprowadza w temat polifonii pamięci i znaczeń roku 1968. Kolejne teksty obejmują różnorodne perspektywy: Joseph Farrell analizuje nadzieje i rozczarowania tamtego okresu, Karol Modzelewski porusza temat wydarzeń za Żelazną Kurtyną, a Milada Polišenská reflektuje nad Praską Wiosną. Daniel Cirera opisuje francuski maj 68, Rita Tolomeo koncentruje się na Włoszech, a Susanne Scharnowski przedstawia Niemcy w kontekście popkultury, protestów i przemocy. Neal Pease kończy zestawienie, dzieląc się doświadczeniami młodzieży amerykańskiej. Książka zawiera polskie wersje wszystkich tekstów oraz ich oryginalne wersje w językach angielskim, czeskim, francuskim, niemieckim i włoskim. Tłumaczenia wykonali Piotr Podemski, Anna Jakubowska, Aleksandra Leoncewicz, Anna Bajerowska, Monika Jasińska, Aleksandra Kruczek, Aleksandra Wolniewicz oraz Martyna Żmijewska.

Nie ma tego rodzaju leksykonu w literaturze polskiej i światowej. Opracowało go wspólnie 101 autorów, wśród których są historycy, socjologowie, kulturoznawcy i przedstawiciele innych dyscyplin nauk humanistycznych i społecznych, pracujący w kilkudziesięciu ośrodkach naukowych w Polsce i za granicą. Przedmiotem 180 haseł tej publikacji są język i tradycja badań pamięci. Leksykon porządkuje wiedzę na temat form reprezentacji historii, jej kulturowego znaczenia oraz obecności przeszłości w teraźniejszości. Modi memorandi. Leksykon kultury pamięci – to znakomity i nowatorski wynik współpracy wielodyscyplinowego zespołu wybitnych specjalistów. Pozwala nam odkryć nowy kontynent w świecie ludzkiej aktywności i humanistycznej refleksji: kulturę pamięci – i równocześnie wyposaża nas w narzędzia do jego poznania. „Kultura pamięci” okazuje się nie tyle osobnym terytorium, co istotnym wymiarem całej kultury. A także czymś jeszcze: odkrywczym i spójnym zarazem sposobem jej czytania i rozumienia, który wykracza poza partykularyzmy poszczególnych dyscyplin czy orientacji badawczych. Czyni to z Leksykonu tyleż niewątpliwy dowód sukcesu prawdziwie transdyscyplinarnych badań (ciągle rzadkich w humanistyce), co niezbędne, nowoczesne kompendium, które powinno znaleźć się pod ręką – i w badawczym „wyposażeniu” – każdego współczesnego humanisty. Prof. dr hab. Ryszard Nycz